Ekonomi

Ekonomi Çeşitleri Nelerdir?

ekonomi çeşitleri nelerdir
Haber Seyir
Yazar: Haber Seyir

Ekonomi çeşitleri nelerdir sorusu birçok kişi tarafından merak edilir. Temel olarak dört tip iktisadi sistem veya ekonomi çeşidi bulunmaktadır. Bu ekonomi çeşitleri sırasıyla merkezi planlı ekonomi veya devlet güdümlü ekonomi, piyasa ekonomisi, geleneksel ekonomi ve karma ekonomi olarak belirlenebilmektedir.

Ekonomi Çeşitleri Nelerdir (Planlı)

Kısaca açıklamak gerekirse ekonomi çeşitleri nelerdir veya devlet eliyle oluşturulan ekonomi çeşidinde bütün iktisadi kaynaklar devlet tarafından sahiplenilmektedir. Bu kaynaklardan yararlanılarak yapılacak ürünlerin ve servis hizmetlerinin nasıl dağıtılacağı da ayrıca devlet tarafından belirlenmektedir. Dolayısıyla bireysel iktisadi/ekonomik özgürlükler kısıtlı olarak belirlenebilmektedir. Bahsi geçen bu ekonomik sistemde asıl tüketim hedefinin iç piyasa olarak belirlenebildiği gözlemlenmektedir. Dolayısıyla küresel piyasa yaptırımlarından ve etkilerinden bahsedilememektedir. Ek olarak herhangi bir ürün ve servis için yönetiim tarafından belirli bir sermaye harcanmaktadır. Bu iktisadi sistemde devlet hem oyuncu hem de denetleyici olarak karşımıza çıkmaktadır.

Ekonomi Çeşitleri Nelerdir (Piyasa)

Bir diğer tip ekonomi olarak karşımıza çıkan piyasa ekonomi çeşitleri nelerdir ise kaynakların, kaynaklara dayanarak gerçekleşen üretimin ve dağılımının iktisadi bireylere (tüzel/gerçek) kişiler tarafından sahiplenilmektedirler. Dolayısıyla bahsi geçen ekonomi çeşidinde bireysel özgürlük kısıtı ürünün içeriği, nasıl üretileceği ve hangi talebe dayanarak üretileceği yaklaşımı çerçevesinde karşımıza çıkmaktadır. Tam manasıyla uygulanması zor olsa da ürünün ve alakalı sermayenin özgürce bariyerlere takılmadan hareket ettiği bir sistem olarak belirlenebilmektedir. Fakat günümüzde tam manasıyla gerçekleştiği gözlemlenememektedir çünkü bir şekilde devletin en azından denetleyici rolünü üstlendiğini gözlemlemekteyiz.

Geleneksel Ekonomi

Bir diğer ekonomi çeşidi olarak belirlenen geleneksel ekonomi ise ürün çıktı ve servis hizmetlerinin geleneksel bir şekilde üretimi, kullanımı ve gümrük sisteminin bahsi geçen ürün fazlalarının değişiminin gerçekleştiği sistem olarak karşımıza çıkmaktadır. Bahsedilen ekonomik sistem isminden de anlaşılacağı üzere ilk iki iktisadi sisteme nazaran daha az gelişmiş olan ülkelerde karşımıza çıkan bir iktisadi sistem olarak belirlenebilmektedir. Dolayısıyla ülke veya devlet bazında gerçekleşebilecek olan bir evrim ile veya küresel piyasa entegrasyonu ile bu tip ekonomi sistemleri varlıklarını sürdürememektedirler. Günümüzde küresel piyasada var olan devamlılığını sağlayamadığı için bir geçiş ekonomi sistemi olarak adlandırılmakta ve birçok ekonomik sistem tanımlamasında yer almamaktadır.

Karma Ekonomik Sistem

Son olarak ise karşımıza çıkan karma ekonomik sistem ise serbest piyasa ekonomisi ve planlı ekonominin bir arada görülebileceği bir ekonomik sistem olarak belirlenebilmektedir. Daha berrak bir şekilde açıklamak gerekirse devlet yaptırım ve denetimlerinin belirli bir çerçevede dahil olduğu fakat iktisadi kişilerinde de ayrıca var olduğu ekonomik sistem olarak belirlenebilmektedir. En temel örneklerinde temel kaynak ve hammaddenin devlet eliyle sahiplenildiği ve ekonominin içerisinde bulunan oyuncuların üretimi gerçekleştirdiği sistem olarak belirlenebilmektedir. Bu sistemin bir diğer özelliği ise temel kaynak ve hammaddelere sahip tarafın yani devletin alakalı teşvik ve gümrük yaptırımları ile üretime yardımcı olabileceğidir. Fakat böyle bir yardımın sonuçlarını küresel ürün piyasasında kestirmek güçtür.

Yazar Hakkında

Haber Seyir

Haber Seyir

2017 yılından bu yana web sitemiz olan Haber Seyir aktifliğini hiç yitirmedi. Başladığımız günden bu yana siz değerli okurlarımıza faydalı olabileceğini düşündüğümüz Teknoloji, Ekonomi, Finans, Telefon Özellikleri ve daha fazla alanda aktif olarak makale paylaşmaktayız.

Yorum Gönder